Doğrulama ve sonuçlarValidation and results
2026-11-02 uçtan uca çalıştırmasının gerçek doğrulama sonuçları: 308 512 hücrelik 100 m ızgara, 44 pozitif (obruk) hücre, 17 statik öznitelik. Mekânsal blok çapraz doğrulama (5 km bloklar), bootstrap %95 güven aralığı.Real validation results from the 2026-11-02 end-to-end run: 100 m grid of 308,512 cells, 44 positive (sinkhole) cells, 17 static features. Spatial block cross-validation (5 km blocks), bootstrap 95% confidence intervals.
Çalıştırma durumu (dürüst not). Notebook 2026-11-02'de bir Linux sunucuda uçtan uca çalıştırıldı (
run_all() 2,5 dk; hata veren hücre yok). Colab'a özgü kurulum/Secrets hücreleri atlandı; hiçbir kuantum donanım anahtarı tanımlı değildi, bu yüzden yalnızca simülatörler kullanıldı ve gerçek donanım hücresi (IBM/Origin) çalışmadı. Sunucudan Overpass API'ye erişilemediği için OSM obruk ve yerleşim verisi OSM ana API'sinden eşdeğer etiket filtresiyle çekildi (49 öğe — Colab kaydıyla aynı sayı). AFAD deprem servisi bu sunucuya boş liste döndürdü (0 deprem; Colab kaydında 1575). COMET-LiCSAR InSAR ve Sentinel-2 NDVI bu çalıştırmada başarıyla indirildi.Run status (honest note). The notebook was run end to end on a Linux server on 2026-11-02 (run_all() 2.5 min; no cell raised an error). Colab-specific install/Secrets cells were skipped; no quantum hardware keys were set, so only simulators were used and the real-hardware cell (IBM/Origin) did not run. Because the Overpass API was unreachable from the server, OSM sinkhole and settlement data were fetched from the OSM main API with an equivalent tag filter (49 features — the same count as the Colab record). The AFAD earthquake service returned an empty list to this server (0 events; 1575 in the Colab record). COMET-LiCSAR InSAR and Sentinel-2 NDVI downloaded successfully in this run.Mekânsal blok CV metrikleriSpatial block CV metrics
cap@k: haritanın en riskli %k'lik alanının yakaladığı katlar-dışı obruk oranı. Kaynak:cap@k: share of out-of-fold sinkholes captured in the riskiest k% of area. Source: cv_metrics.csv
| ModelModel | ROC-AUC | %95 GA95% CI | PR-AUC (AP) | cap@1% | cap@5% | cap@10% | cap@20% |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Lojistik regresyonLogistic regression logreg | 0.869 | 0.812–0.917 | 0.020 | 0.341 | 0.591 | 0.659 | 0.750 |
Random ForestRandom Forest rf | 0.893 | 0.838–0.939 | 0.005 | 0.318 | 0.568 | 0.750 | 0.841 |
LightGBMLightGBM lgbm | 0.892 | 0.845–0.931 | 0.004 | 0.273 | 0.545 | 0.727 | 0.795 |
Yakınlık taban çizgisiProximity baseline proximity | 0.872 | 0.826–0.907 | 0.003 | 0.205 | 0.341 | 0.523 | 0.773 |
Topluluk (sıra ortalaması)Ensemble (rank average) ensemble | 0.909 | 0.868–0.944 | 0.003 | 0.136 | 0.568 | 0.795 | 0.909 |
Kuantum çekirdek (Nyström, simülatör)Quantum kernel (Nyström, simulator) q_kernel | 0.864 | 0.804–0.909 | 0.007 | 0.227 | 0.409 | 0.659 | 0.773 |
RBF Nyström (adil klasik kıyas)RBF Nyström (fair classical baseline) rbf_nystroem | 0.873 | 0.820–0.918 | 0.002 | 0.205 | 0.523 | 0.636 | 0.773 |
Okuma notları. Topluluk modeli en yüksek AUC'yi (0,909) ve en yüksek cap@10%'u (%80) verdi ve bu ölçütlerde yakınlık taban çizgisini (AUC 0,872, cap@10% %52) geçti; ancak güven aralıkları örtüşüyor ve cap@1%'de lojistik regresyon (%34) topluluktan (%14) daha iyi. PR-AUC değerleri çok düşüktür çünkü pozitif oranı 44 / 308 512'dir. Kuantum çekirdek (AUC 0,864) adil RBF Nyström kıyasının (AUC 0,873) altında kaldı. Yalnızca 44 obrukla yapılan bu doğrulama belirsizliği yüksektir.Reading notes. The ensemble gave the highest AUC (0.909) and the highest cap@10% (%80) and beat the proximity baseline on these (AUC 0.872, cap@10% %52); but the confidence intervals overlap, and at cap@1% logistic regression (%34) beats the ensemble (%14). PR-AUC values are very low because the positive rate is 44 / 308,512. The quantum kernel (AUC 0.864) stayed below the fair RBF Nyström baseline (AUC 0.873). With only 44 sinkholes this validation carries high uncertainty.
Obruk duyarlılık haritasıSinkhole susceptibility map
Bölge özeti (motorun kendi metni)Regional summary (the engine's own text)
Karapınar'da obruklar, kireçtaşı içinde yeraltı suyunun binlerce yılda açtığı boşlukların üstündeki toprak örtünün, yeraltı suyu çekildikçe desteğini kaybedip aniden çökmesiyle oluşur. Bu nedenle obrukların sayısı, sulama için yeraltı suyunun yoğun çekildiği 2000'lerden sonra hızla artmıştır. Uydu radar ölçümlerine göre (2022–2024) bölgenin en hızlı çöken kesiminde zemin yılda yaklaşık 145 mm alçalıyor. Bu geniş alanlı oturma doğrudan obruk değildir; yeraltı suyunun azaldığını gösteren bir belirtidir. Obruklar çoğunlukla hızlı çöken alanların kenarında açılmıştır. Risk haritasının en riskli %10'luk kesimi, modelin eğitimde görmediği bölgelerdeki obrukların yaklaşık %80 kadarını içine aldı. En yüksek risk sınıfı (tanım gereği alanın %1'i, yaklaşık 31 km²) bilinen obruk kümelerinin çevresinde toplanıyor. Yeraltı suyu bugünkü hızla (yılda yaklaşık 1 m) düşmeye devam ederse Konya havzasında 2026–2040 arasında yaklaşık 440 (olası aralık 293–594) yeni obruk bekleniyor. Düşüş durdurulursa beklenen sayı yaklaşık 139 (olası aralık 66–225). Bu fark, su seviyesi sabitlendiğinde boşlukların büyümesinin ne kadar yavaşlayacağına ilişkin henüz doğrulanmamış bir varsayıma dayanır. Çevresinde (1 km) en yüksek risk görülen yerleşimler: Seyithacı Yaylası, Çıralı Yaylası, Küçükkarakuyu Yaylası, Büyükkarakuyu Yaylası, Kanlıarkaç Yaylası. Bu sıralama göreli bir önceliklendirmedir; yerinde inceleme yerine geçmez.
Türkçe üretilmiştir; çevrilmemiştir.Generated in Turkish; not translated.
Fizik senaryoları: 2026–2040 beklenen yeni obruk (havza ölçeği)Physics scenarios: expected new sinkholes 2026–2040 (basin scale)
Kalibrasyon (karst seviyeleri): N = 3941 boşluk, büyüme medyanı 1,00 m/yıl (σ = 0,32), süffozyon eşiği 2,4 m, kayıp 0,1033. Aralıklar Monte Carlo %5–95. Kaynak:Calibration (karst levels): N = 3941 voids, median growth 1.00 m/yr (σ = 0.32), suffosion threshold 2.4 m, loss 0.1033. Ranges are Monte Carlo 5–95%. Source: physics_scenarios.csv
| Senaryo (YAS eğilimi)Scenario (water-table trend) | ToplamTotal | AralıkRange |
|---|---|---|
| Mevcut eğilim (1,0 m/yıl)Current trend (1.0 m/yr) | 440 | 293–594 |
| Stabilizasyon (0 m/yıl)Stabilisation (0 m/yr) | 139 | 66–225 |
| Toparlanma (−0,5 m/yıl)Recovery (−0.5 m/yr) | 120 | 51–200 |
| Yarıya indirme (0,5 m/yıl)Halving (0.5 m/yr) | 301 | 189–426 |
Senaryolar arası fark, durağan YAS'ta süffozyon oranı (β) varsayımına dayanır ve henüz doğrulanmamıştır; DSİ kuyu verisi ve tarihli envanterle yeniden kalibre edilmelidir.The difference between scenarios rests on the β assumption (suffosion rate under a stable water table) and is not yet validated; it should be recalibrated with DSİ well data and a dated inventory.
